13 maart 2020

De Groene Loper als leerschool

De ondertunneling van de A2 en de aanleg van de Groene Loper in Maastricht kan gezien worden als gebiedsontwikkeling in optima forma. Dat stelden deelnemers tijdens een studiebezoek van de Master City Developer, een parttime onderwijsprogramma van de TU Delft en Erasmus Universiteit voor professionals die op strategisch niveau aan stedelijke vraagstukken werken.  

 

Meer dan alleen een tunnel

Na hun treinrit (vanuit het hele land) vallen de studenten met hun neus in de boter. Jos Geurts, manager Gebiedsontwikkeling, neemt ze meteen mee de Groene Loper op. Zelf volgde hij tien jaar geleden de masteropleiding. Zijn docent van destijds, dr. Wouter Jan Verheul, is er nu eveneens bij. “De Groene Loper is voor de studenten een prachtige casus”, stelt Wouter Jan. “Wat begon als een fysieke aanleiding, de ondertunneling van de A2, is een stimulans voor sociale en economische ontwikkeling geworden. Het heeft effect op de gezondheid van bewoners, wijken worden weer met elkaar verbonden, er wordt nagedacht over een school aan de Groene Loper. In ons vakgebied noem je dat integrale gebiedsontwikkeling. Geweldig om te zien.”

In gesprek blijven

Na de wandeling over de Groene Loper verzamelt de groep in de Theresiaschool. Natuurlijk is er Limburgse vlaai en koffie. Na het filmpje ‘Van barrière naar Groene Loper’ volgt applaus en komen de vragen. De studenten zijn benieuwd hoe gecommuniceerd wordt over het project. “We hebben vanaf het begin alle partijen betrokken”, zegt Jos. “Zowel bewoners, buurtplatforms en bedrijven als bestuurders en de gemeenteraad. Ook als er slecht nieuws was, zoals tijdens de crisis in 2008, zijn we in gesprek gebleven.” Wat is hierin een belangrijke les die Jos heeft geleerd? “Ik stem tegenwoordig mijn verhaal meer af op de emoties die spelen bij mensen. In het begin moesten we regelmatig vertellen over de sloop van gebouwen. Dat brengt veel teweeg bij bewoners en daar moet je oog voor hebben. Tegelijkertijd wil je bij sommige onderwerpen juist een expert aan het woord laten, zoals over de luchtkwaliteit.”

De Gezonde Groene Loper

“Hoe ga je op zo’n moment om met ‘de mondige burger’?” vraagt een van de aanwezigen. “Door hen al vroeg bij je plannen te betrekken met bijvoorbeeld co-designsessies”, vertelt Jos. “Dankzij het opgebouwde vertrouwen is er altijd een goede opkomst. We hebben omwonenden gevraagd welke kansen en mogelijkheden zij zien. Hierbij kwam gezondheid steeds terug. Dit sluit mooi aan bij de ambities van de rijksoverheid. Wij zijn vervolgens gaan kijken naar financiering en ondersteuning. Op die manier is de Gezonde Groene Loper ontstaan.” Een les die Jos hieruit heeft getrokken is dat je een project zoals de ondertunneling als een maatschappelijke opgave moet zien. “Het brengt veel kosten met zich mee, maar het levert enorm veel op. En dat gaat verder dan alleen de stijging van de huizenprijzen. De maatschappelijke meerwaarde is misschien niet in geld uit te drukken, maar bedenk eens wat het je kost als we niets doen.”

Het eindresultaat

Socioloog en Maastrichtenaar professor Nico Nelissen sluit aan en neemt de groep mee naar het Sphinxkwartier voor het volgende programmaonderdeel. Waar hoopt hij op als het over de Groene Loper gaat? “Ik kijk verlangend uit naar het eindresultaat. Dat verschuift natuurlijk steeds. Doordat ideeën over wat wenselijk is telkens veranderen en maatschappelijke en politieke omstandigheden verschuiven. Ik ben vooral benieuwd naar de bebouwing aan De Groene Loper. Hoe gaat dit nieuwe kwaliteiten aan Maastricht toevoegen?” De studenten stappen ondertussen in het busje richting de andere kant van de stad. Wouter Jan is tevreden: “Ik ben onder de indruk van dit hele project en proces. Het was niet alleen een leuk bezoek, maar ook een zeer inspirerende en leerzame ochtend.”

Meer weten over de aanpak van A2 Maastricht?

Bezoek de kenniswebsite van A2 Maastricht.